
Vandræðagangur í vegagerð
Þjóðvegir landsins eru afskaplega misjafnir að gæðum. Vissulega eru þeir engar hraðbrautir eins og þekkjast erlendis, einna helst að Reykjanesbrautin og smá kafli Suðurlandsvegar vestan við Selfoss geti fallið undir þá skilgreiningu að vera viðunandi miðað við umferð. Megin hluti hringvegarins umhverfis landið er tveggja akreina vegur með eina akrein í hvora átt. Ekkert sem skilur þessar akreinar frá hvor annarri og því er eins konar rússnesk rúlletta að treysta á að ökumaður bíls sem kemur úr gagnstæðri átt gleymi sér ekki við aksturinn og klessi framan á næsta bíl. Ef útlendingar eru á ferð er til dæmis einkar hættulegt ef það eru hross úti í móa sem glepja auga, nú eða fallegt fjall, foss eða annað í landslaginu. Svo geta menn einnig vera illa fyrirkallaðir, fullir eða jafnvel dópaðir, ef marka má mælingar laganna varða sem birtist okkur í vikulegum fréttum í Skessuhorni.
En lífið væri leiðinlegt ef ekki væru áskoranir og stundum þarf að taka áhættu. Við hjónakornin förum til dæmis reglulega í bíltúr, oft í sveitina upp í Reykholtsdal. Sú leið frá Akranesi er nokkuð kaflaskipt út frá umferðar-öryggisfræðilegu sjónarmiði. Vegurinn við Akrafjall er yfirleitt þokkalegur en síðan er dálítil óvissa sem felst í hversu lengi maður þarf að bíða eftir að geta skotist til vinstri inn á Vesturlandsveginn. Þar hefur nefnilega gleymst að gera hringtorg eins og þykir sjálfsagðasti hlutur til að auðvelda umferð inn í smáíbúðahverfi í Mosfellsbæ. Leiðin fyrir Hafnarfjall er síðan eins og hvert annað próf í þolinmæði og hvetur til andlegrar íhugunar. Þar liðast umferðin áfram á þeim hraða sem sá ákveður sem hægast ekur hverju sinni. Ef maður er virkilega óheppinn getur það verið asískur karl með hatt sem hefur aldrei áður ekið utan heimaborgar sinnar og jafnvel aldrei ekið bíl yfirleitt. Þessi spotti fyrir Hafnarfjallið getur því tekið korter og upp í þrjú, allt eftir því hversu óheppinn maður er. Því skiptir gríðarlega miklu máli að gefa sér allt upp í auka hálftíma til ferðarinnar, einkum á sumrin.
Sjálfur vel ég oftast að taka hægri beygja út af Vesturlandsveginum sunnan við Borgarfjarðarbrú og aka Borgarfjarðarbraut. Sá vegur er ekki nema 25 ára gamall stofnvegur frá Andakíl og upp að Kleppjárnsreykjum. Nú veit ég svo sem ekki hvort hönnuður þessa vegar hafi verið á einhverjum sterkum lyfjum þegar hann ákvað hvernig vegurinn skyldi gerður, en allavega verður það að teljast líklegt. Þótt þetta sé einn af nýlegri þjóðvegum landsins er hann tvímælalaust með þeim hættulegri. Vegurinn er lagður sem flotvegur, þ.e. engir vegskurðir voru grafnir til að veita frá vatni. Smám saman sígur því vegurinn ofan í jörðina og hefur lagað sig að þeim holtum, hæðum og lautum sem fyrir voru í landslaginu þegar hann var lagður. Þá hef ég heimildir fyrir því að við hönnun vegarins hafi verið ákveðið að sleppa vegöxlum, þannig að í raun er hann að minnsta kosti meter eða tveimur of mjór. Fyrir bílhrædda mæli ég alls ekki með akstri um Borgarfjarðarbraut að nauðsynjalausu. Vegurinn er einfaldlega ekki boðlegur fyrir þá umferð sem um hann fer á degi hverjum. Mér þykir dálítið sorglegt að lagfæringar á þessum vegi eru ekki inni í áhersluatriðum Samtaka sveitarfélaga á Vesturlandi um forgangsmál í vegagerð í landshlutanum. Sjálfsagt er það vegna þess að sumir aðrir vegir eru enn verri, eða þá að skýringa er að leita í að Borgfirðingar eru óskaplega hógværir í málafylgju sinni. Kannski er ástæðan líka sú að því fylgir ákveðin skömm að vegur sem tekinn var í notkun fyrir tæpum aldarfjórðungi skuli vera svona mikið ónýtur.
Áður en alvarlegt slys verður á þessum vegi mæli ég með því að fenginn verði fær jarðýtustjóri, nokkrir vörubílstjórar og loks veghefilsstjóri, helst Kiddi í Borgarverki, í verkið. Það má vel lækka veginn á sama stað og hann er, breikka hann og leggja síðan nýtt tveggja metra breiðara slitlag yfir. Þetta þarf ekki að kosta mjög mikið. Fyrst þarf hins vegar að viðurkenna vandann – og mistökin sem voru gerð við hönnun og lagningu vegarins.
Magnús Magnússon