
Gleðilega hátíð!
Eftir að Alþingi samþykkti nýverið að hér fari fram þjóðaratkvæðagreiðsla um hvort hefja eigi aðildarviðræður við Evrópusambandið, má segja að miðlar öllum nöfnum sem þeir nefnast hafi farið á hliðina. Það er nefnilega svo að þjóðin skiptist í tvær ólíkar fylkingar í þessu máli. Ég skil vel afstöðu beggja. Bæði þeirra sem telja að við séum að undirbúa að afsala okkur fullveldi sem við höfum í raun einungis haft í 82 ár. Ekki síður get ég sett mig í spor þeirra sem telja að efnahagslega gæti okkur verið betur borgið í nánara samstarfi við aðrar Evrópuþjóðir. Draga muni úr hinni séríslenskri fámennis fákeppni og peningar myndu ekki kosta jafn mikið og þeir gera. Unga fólkinu finnst ekkert spennandi við að hafa greitt fjórfalt kaupverð íbúðarhúsnæði þegar uppgreiðslu áhvílandi lána lýkur. Margir munu því velja að svara spurningunni játandi 29. ágúst á meðan hinn hópurinn neitar staðfastlega. Nú þegar eru átök í gegnum fjölmiðla og ekki síður óritstýrða samfélagsmiðla orðin það hörð að margir munu fá óþol fyrir því löngu áður en höfuðdagur rennur upp.
Mér finnst reyndar tímasetning þessara kosninga afleit svona í lok sumars. Fyrirvarinn á málinu var alltof skammur og þótt umræðan um þetta tiltekna mál hafi ekki þýtt nándar nærri eins miklar tafir á þingstörfum og veiðigjaldaþrasið gerði fyrir ári síðan, þá setti þetta fjölmörg þingmál í óvissu. Alþingi tók sér nefnilega frí í aðdraganda sveitarstjórnarkosninga, væntanlega til að þingmenn gætu veitt samflokksfólki sínu úti í sveitum andlegan stuðning. Sá stuðningur breytti hins vegar engu, gerði í raun ekki annað en tefja það að Alþingi næði að afgreiða þau mál sem fyrir því lá. Þegar öllu er á botninn hvolft snýst svona vinnulag nefnilega um framleiðni á vinnustöðum. Framleiðni hefur á þingi hrakað álíka mikið og annarsstaðar í atvinnulífinu, bæði hjá hinu opinbera og í einkageiranum. Fram hefur komið í fjölmiðlum að undanförnu að á sama tíma og laun hafa hækkað í einkageiranum um hátt í tug prósenta á liðnum árum, og enn meira í þeim opinbera, þá hefur framleiðni starfa dalað svo um munar. Menn gerðu ekki ráð fyrir því þegar samið var um styttingu vinnuvikunnar, að það þyrfti að gæta að því að afköst minnkuðu ekki. Einungis með því að fjölga starfsfólki til að vega upp styttinguna, hefði mátt koma í veg fyrir minni afköst, en um leið hækka kostnaðinn til muna. Að mínu áliti hafa því kjarasamningar þessa áratugar verið slæmir og nú erum við súpa seyðið af því.
En að öðru og skemmtilegra. Framundan er sjómanndagshelgin með tilheyrandi gleði og afþreyingu á flestum þeim stöðum þar sem enn má finna einhverja útgerð. Í blaðinu í dag er sjónum beint að sjómönnum og öðrum sem tengjast þessari mikilvægu frumvinnslu atvinnugrein okkar Íslendinga. Án sjómanna og þeirra sem færa okkur björg í bú, stæðum við ekki undir nafni sem efnuð fiskveiðiþjóð. Sjómenn hafa í gegnum ár og aldir lagt mikið á sig í þágu annarra. Af þeim sökum er haldið í hefðina og blásið til mannfagnaða og vonandi verður svo áfram.
Sjómannadagurinn verður því haldinn hátíðlegur með fjölbreyttri dagskrá um land allt. Þessi dagur var og er einn af helstu hátíðisdögum þjóðarinnar og er haldinn fyrsta sunnudag í júní til að heiðra íslenska sjómenn og þeirra mikilvæga framlag til samfélagsins. Dagurinn var fyrst haldinn hátíðlegur árið 1938, en hann er bæði hátíð sjómanna, minningardagur um þá sem farist hafa á sjó en um leið fjölskylduhátíð þar sem almenningi gefst tækifæri til að kynnast sjómennsku og sjávarútvegi, einni meginstoð íslensks samfélags í aldaraðir. Við eigum að fagna og ekki síst þakka öllum þeim sem koma að störfum til sjós og lands. Gleðilega hátíð!
Magnús Magnússon