Eyþór Stanley Eyþórsson, formaður verkefnastjórnar Skúrsins á Akranesi, segir mikilvægt að koma eldri mönnum í virkni til að þeir einangrist ekki félagslega. Skúrinn eigi að verða fastur punktur í bæjarlífinu á Akranesi

„Þetta snýst allt um félagsskapinn, það sem menn áorka yfir daginn er í sjálfu sér aukaatriði. Aðalmálið er að veita fólki vettvang og umhverfi til að koma saman og draga þannig úr hættunni á að menn einangrist félagslega.“ Þetta segir Eyþór Stanley Eyþórsson, formaður verkefnastjórnar Skúrsins á Akranesi. Skúrinn er rými í Breið nýsköpunarsetri þar sem karlar geta komið saman, unnið að fjölbreyttum handverksverkefnum og ekki síður átt samtöl og samveru í öruggu og opnu umhverfi. Upphaflega var markhópur verkefnisins skilgreindur sem karlar sextíu ára og eldri, en Eyþór segir að verkefnastjórnin hafi strax tekið þá ákvörðun að opna dyrnar einnig fyrir yngri aldurshópum. „Við ákváðum strax að Skúrinn ætti að vera opinn öllum 18 ára og eldri. Þetta snýst ekki bara um aldur, heldur um virkni, félagsskap og það að vera hluti af samfélagi,“ segir hann.

**Við opnun Skúrsins í byrjun desember voru fjölmargir sem kíktu í heimsókn.**

Vettvangur til virkni

Hugmyndin að baki Skúrnum, sem opnaði í desember á síðasta ári, er að skapa vettvang þar sem karlmenn geta verið virkir saman, unnið að ýmis konar verkefnum og miðlað þekkingu sín á milli. Þar er lögð áhersla á að menn styðji hver annan, bæði í verklegum þáttum og í samtali, allt með það að markmiði að bæta líðan, bæði andlega og líkamlega, og efla félagsleg tengsl. Skúrinn er hluti af Fab Lab smiðju Vesturlands og deilir húsnæði með smiðjunni á annarri hæð Breiðar nýsköpunarseturs. Breið þróunarfélag stóð að stofnun Skúrsins í samstarfi við Akraneskaupstað, sem styður verkefnið fjárhagslega.

„Félagsgjöldin eru eingöngu fyrir nauðsynlegan rekstur, eins og kaffi og annað smálegt. Gjöldin eru væg, 2.000 krónur á mánuði. Það eru þarna tæki og tól til smíða sem við höfum fengið gefins, en svo koma menn líka með sín eigin verkfæri,“ segir Eyþór í samtali við Skessuhorn.

Margir lögðu hönd á plóg

Eyþór segir að hann hafi sjálfur komið að verkefninu síðastliðið haust, en ítrekar að fjöldi fólks hafi lagt hönd á plóg áður en hann kom að málum. Þar nefnir hann sérstaklega Laufeyju Jónsdóttur, verkefnastýru verkefnisins Gott að eldast á Vesturlandi, og Valdísi Fjölnisdóttur, framkvæmdastýru Breiðar nýsköpunarseturs, sem hafi átt stóran þátt í að koma verkefninu af stað.

„Ég kom inn í þetta til að fylgja verkefninu úr hlaði. Ég var kjörinn í verkefnastjórn Skúrsins og tók þar við hlutverki formanns. Við erum fimm karlar í stjórn og vinnum þetta saman. Okkar hlutverk er að hafa yfirumsjón með starfinu, móta rammann og finna verkefni sem hægt er að vinna að, en jafnframt að hlusta á þá sem nýta Skúrinn og þróa starfið í takt við þarfir þeirra.“

Hann segir að nú þegar sé töluvert af verkefnum í gangi. „Það er verið að vinna með útskurð og tálgun og svo sjáum við fyrir okkur að fara í rennismíði og fleira eftir því sem líður á. En í grunninn snýst þetta ekki um afköst eða afurðir, heldur um félagsskapinn. Að efla virkni, sérstaklega meðal eldri karla, og draga úr félagslegri einangrun.“

Þegar opnun Skúrsins var í undirbúningi sl. haust kom vaskur hópur karla að því verkefni. Framan við þá eru smíðisgripir sem þeir sáu fyrir sér að mætti vinna í Skúrnum. F.v. Guðmundur Kristjánsson, Sigurgeir Sveinsson, Jón Einarsson, Eyþór Stanley Eyþórsson, Þráinn Sigurðsson, Þorgils Sigurþórsson og Snorri Ágústsson. Á myndina vantar Ómar Jóhannesson.

Vilji til að láta hlutina gerast

Spurður um eigin bakgrunn og hvað hafi orðið til þess að hann taki að sér þetta hlutverk segir Eyþór að þar ráði fyrst og fremst áhugi og vilji til að láta hlutina gerast.

„Ég hef lært margt í lífsins skóla. Ég get bjargað mér með flesta skapaða hluti, en umfram allt hef ég mikinn áhuga á því sem þarna er verið að gera, eins og tálgun og útskurð. Ég var sjómaður lengst af, vann svo í járnblendinu í nokkuð mörg ár og hef komið að ýmsu öðru. Þannig hef ég fengið innsýn í margt sem nýtist vel í Skúrnum. Þar styðja menn hver annan og þeir sem kunna betur leiðbeina hinum.“

Kaffitíminn mikilvægastur

Opið er í Skúrnum tvisvar í viku, á þriðjudögum og fimmtudögum, frá klukkan eitt til fjögur yfir miðjan daginn. Aðspurður um mætingu segir Eyþór að nú þegar séu 14 eldri karlar skráðir í verkefnið, auk þess sem margir hafi litið við, fengið sér kaffi og spjallað.

„Kaffitíminn er númer eitt, tvö og þrjú,“ segir Eyþór. „Við setjumst alltaf niður um hálf þrjú, fáum okkur kaffi og kleinur og tökum stöðuna. En auðvitað er spjallað allan tímann meðan verið er að vinna. Það er kjarninn í þessu, að hitta aðra og koma þannig í veg fyrir að menn einangrist. Við tökum öllum fagnandi og leggjum áherslu á að allir finni að þeir séu velkomnir.“

Spurður hvort hann hafi áhyggjur af félagslegri einangrun eldra fólks á Akranesi svarar Eyþór því játandi. „Já, það er raunveruleg hætta á því, að mínu mati. Þess vegna er þetta verkefni svona mikilvægt. Það var brýnt að koma þessu á laggirnar hér á Skaganum. Svipuð verkefni hafa sprottið upp víða annars staðar á landinu og við höfum horft til þeirra sem fyrirmynda. Markmiðið er að ná til sem flestra og koma sem flestum í virkni.“

„Hvað ungur nemur, gamall temur“

Þótt eldri karlar séu í meirihluta þeirra sem nýta Skúrinn í dag ítrekar Eyþór að dyrnar séu opnar öllum 18 ára og eldri. „Við viljum ekki einangra okkur sem aldraðan hóp. Við viljum endilega að yngra fólk komi, læri af okkur og sé með okkur. Hvað ungur nemur, gamall temur. Yngra fólk er líka í hættu á að detta út úr virkni og einangrast félagslega. Ég sé það gerast.“

Hann bindur vonir við að bæði Skúrinn og Fab Lab smiðjan geti orðið mikilvægur þáttur í að virkja ungt fólk. „Þar er margt í boði sem höfðar til yngri kynslóða, eins og laser-útskurður, þrívíddarprentun og annað slíkt.“ Í framhaldinu er stefnt að því að fara af stað með formleg námskeið í Skúrnum, eigi síðar en í haust, og jafnvel fyrr. Þá yrði starfsemin víkkuð út og fjölbreyttari verkefni tekin upp.

„Við erum að horfa til námskeiða í útskurði, tálgun og trérennsli, og fleiru eftir því sem efni og aðstæður leyfa,“ segir Eyþór.

„Markmiðið er að Skúrinn verði fastur punktur í bæjarlífinu á Akranesi. Ég vil hvetja bæjarbúa eindregið til að kíkja við. Það er alltaf heitt á könnunni og kleinur á borðinu og síðasta fimmtudag í hverjum mánuði er vöflukaffi. Allir eru velkomnir.“ Hann segir að ef aðsóknin aukist verulega verði skoðað að lengja opnunartímann. Til lengri tíma litið sé jafnvel möguleiki á að þátttakendur fái aðgang að húsnæðinu utan hefðbundins opnunartíma, með ákveðnum öryggisskilyrðum.

Hollt að aðrir taki við

Að lokum er Eyþór spurður hvernig hann sjái sína eigin aðkomu að verkefninu til framtíðar? „Ég sé alveg fyrir mér að nýta Skúrinn til lengri tíma. Ég þarf þó ekki endilega að vera lengi í verkefnastjórn. Það er hollt að fleiri taki við, það eykur ferska hugsun og þróun.“ Hann bætir við að samfélagsleg ábyrgð skipti máli. „Maður er hluti af samfélaginu og það þarf að gefa af sér til samfélagsins. Það er sjálfsagt.“

„Það þarf að gefa af sér til samfélagsins“

Eyþór Stanley Eyþórsson, formaður verkefnastjórnar Skúrsins á Akranesi, segir mikilvægt að koma eldri mönnum í virkni til að þeir einangrist ekki félagslega. Skúrinn eigi að verða fastur punktur í bæjarlífinu á Akranesi

Eyþór Stanley Eyþórsson, formaður verkefnastjórnar Skúrsins á Akranesi, segir mikilvægt að koma eldri mönnum í virkni til að þeir einangrist ekki félagslega. Skúrinn eigi að verða fastur punktur í bæjarlífinu á Akranesi