Landskjörstjórn hefur skilað skýrslu sinni um undirbúning og framkvæmd alþingiskosninga sem fram fóru 30. nóvember 2024. Meðal þess sem fram kemur í skýrslunni eru hugleiðingar nefndarinnar um möglegar úrbætur á framkvæmd kosninga. Meðal þeirra atriða sem nefnd eru í skýrslunni er framkvæmd talningar atkvæða.

Líkt og alþjóð veit hefur um árabil verið hafist handa við talningu atkvæða strax að eftir slit kjörfundar en heimilt er að hefja flokkun atkvæða fyrr. Telur Landskjörstjórn tilefni til að hugleiða hvort rétt sé að taka þessa framkvæmd til endurskoðunar; „ekki síst í ljósi þess lærdóms sem draga má af þeim aðstæðum sem ríktu síðastliðna kosninganótt,“ segir orðrétt í skýrslunni. Talning atkvæða fer einungis fram á einum stað í hverju kjördæmi. Að kveldi kjördags þarf því að flytja atkvæðakassa á talningarstaði og það er í mörgum tilvikum um langan veg að fara og undir mikilli tímapressu því niðurstöðu kosninga er ávallt beðið með miklum spenningi.

„Landskjörstjórn leggur áherslu á að talning atkvæða sé nákvæm, örugg og unnin á rekjanlegan hátt. Skiptir þá meira máli að talning sé rétt en að talningu ljúki fljótt,“ segir nefndin. Nefnir einnig að leiðir til úrbóta gætu verið að fjölga talningarfólki og/eða fjölga talningarstöðum. „Það mætti einnig skoða kosti þess að láta talningu fara fram daginn eftir kjördag en með því fengju þeir sem sinna framkvæmd kosninga tækifæri til hvíldar og ættu því að geta komið ferskir að talningarstörfum að morgni. Flutningur atkvæða myndi þá heldir ekki fara fram undir þeirri tímapressu sem nú er“ segir í skýrslunni.

Í lokaorðum skýrslunnar er farið nokkrum orðum um tímasetningu síðustu kosninga um hávetur. „Það er áskorun að halda alþingiskosningar um hávetur þegar allra veðra er von. Landskjörstjórn lagði á það áherslu að stefna fólki ekki í hættu þótt komast þyrfti á kjörstað og flytja atkvæði á milli staða. Þegar á heildina er litið gekk framkvæmd kosninganna vel og tímaáætlanir stóðust þrátt fyrir hríðarbyl og óveður á köflum víðs vegar um landið. Við undirbúning, framkvæmd og frágang kosninga eru margir kallaðir til og vinnuframlag og alúð þeirra fjölmörgu einstaklinga sem að verkefninu koma verður seint að fullu metin. Landskjörstjórn vill þakka öllum sem að komu en það er ekki síst að þakka samstilltu átaki og samvinnu fjölmargra einstaklinga, samtaka og stofnana að framkvæmd kosninganna gekk svo vel fyrir sig sem raun ber vitni.“

Landskjörstjórn vill skoða möguleika þess að telja daginn eftir kjördag