Hvaða jólahefðir veita þér gleði?

Jólin snúast mikið um hefðir en jólin geta ekki komið fyrir mörgum nema haldið sé í hefðirnar. Í aðdraganda að jólum hef ég verið að hugsa um hvernig nýjar og gamlar hefðir fléttast saman. Hvaða gömlu hefðir hafa sest að hjá mér og hvaða nýju hefðir ég hef skapað eftir að ég byrjaði að búa. Þegar ég sest niður til að skrifa þá hljómar í útvarpinu jólalagið Jólin eru okkar með Valdimar og Bríeti. Mér finnst eftirfarandi setning úr því lagi lýsa hefðum jólanna vel: „Jólin eru minningin um það sem einhvern tímann fann sinn hjartastað og settist að.“ Ástæðan fyrir því að mér þykir þessi setning einstaklega viðeigandi er að mér finnst hún einmitt grípa þessar vangaveltur hjá mér að það skiptir ekki máli hvort hefðirnar séu nýjar eða gamlar.

Þegar kemur að hefðum jólanna finn ég að ef einhver spyr mig um mínar hefðir þá á ég það til að segja hvernig þær eru núna ásamt því að þylja upp hvernig þær hafi verið þegar ég ólst upp. Ég fékk góða vinkonu í heimsókn um daginn í te, þá var ég búin að setja jólaljósin upp í skammdeginu og ég fór að segja við hana að ljósin hefðu ekki verið sett upp svona snemma þegar ég var að alast upp en ég væri búin að breyta því. Í kjölfarið ræddum við um að það sé einmitt eins og það eigi að vera, að maður skapi sér sínar eigin hefðir og hafi þær nákvæmlega eins og manni líður best með. Það virðist henta mér betur að setja upp ljós og skreytingar snemma og síðan í kringum áramót finnst mér gott að losna við “jólalegustu” skreytingarnar eins og jólatréð. Það er ekki það sem ég ólst upp við en þá var húsið skreytt á Þorláksmessu og jólatréð skreytt á Þorláksmessukvöld áður en við fórum að sofa. Það voru einnig settar upp skreytingar í byrjun aðventunnar en það var ekkert í líkingu við það sem var sett upp á Þorláksmessu. Skreytingarnar fengu að njóta sín fram að þrettándanum en þá var allt tekið niður fyrir utan útiseríuna sem fékk að lýsa upp svartasta skammdegið aðeins áfram.

Þegar dagurinn fer að styttast set ég upp ljós til þess að lýsa upp skammdegið og þau fá flest að lýsa þangað til að dagurinn fer að lengjast aftur. Mér þykir notalegt að setja upp allar skreytingar á aðventunni til þess að njóta þeirra á meðan mesta tilhlökkunin er eftir jólunum. Þegar ég var yngri þá vorum við alltaf með lifandi jólatré og hef ég haldið í þá hefð. Þar sem við fjölskyldan eigum samverustund og förum og veljum okkur tré. Skemmtilegast þykir mér að verja heilum degi í það verk, fara í gönguferð þar sem við veljum tré úr trjálundi og höggvum það sjálf og á eftir er tilheyrandi að gæða sér á heitu súkkulaði og smákökum til að ylja sér. Nýjar hefðir hafa skapast hjá mér og minni fjölskyldu þar sem jólatréð er sett inn á sunnudegi viku fyrir jól og börnin skreyta það yfirleitt þá að deginum til í rólegheitum.

Mamma hefur sagt mér hvernig hefðin um jólatréð breyttist frá því að hún ólst upp og síðan þegar hún byrjaði að búa. Þegar hún var að alast upp þá var stofunni yfirleitt lokað og börnin fengu ekki að fara þar inn fyrr en á aðfangadag. Þá voru amma og afi búin að skreyta stofuna og jólatréð og var mikil tilhlökkun ár hvert fyrir þau systkinin að sjá jólatréð. Þessi hefð hefur líklega komið frá því að amma mín og afi voru að alast upp. Vegna þess að afi hefur lýst því svo skemmtilega fyrir mér að þegar hann var að alast upp, þá hafi baðstofunni verið lokað og hún verið mikið og fallega skreytt. Þá var langamma búin að sauma efni í öllum regnbogans litum en hún bjó til snúning úr efninu og hengdi alls staðar í loftin og á veggina í baðstofunni. En það sem við eigum öll sameiginlegt er að við tökum þessar hefðir sem okkur þykir svo vænt um með okkur í okkar búskap en aðlögum og breytum þeim eins og okkur langar að hafa þær.

Svo eru það hefðirnar sem við höfum alltaf gert og erum alltaf að halda í en eru löngu hættar að veita okkur nokkra ánægju. Mig langar til þess að hvetja alla sem að eru að halda í slíkar hefðir að sleppa tökum á þeim þessi jólin. Þetta eru oft hefðir eins og að baka margar sortir af smákökum, vera með alvöru tré, halda stór jólaboð, vera í sparifötum o.s.frv. Ef hefðirnar eru farnar að vera íþyngjandi þá er engin spurning um að það þarf að gera breytingar. Það magnaða við það að sleppa loksins tökunum er að þá verður til meira rými til að skapa nýjar hefðir sem veita manni gleði.

Það skiptir ekki máli hvort hefðirnar sem þú hefur séu einhverjar sem þú tekur með þér úr æsku eða hvort þær séu nýjar. Það sem skiptir mestu máli er að þær hafa fundið sinn hjartastað hjá þér og sest þar að. Munum að njóta með okkar allra nánustu og skapa minningar með þeim hefðum sem veita okkur gleði og dýrmætar samverustundir.

Erla Rún Rúnarsdóttir

Hvanneyri

Kveðjur úr héraði – Jólakveðja úr Borgarfirði

Hvaða jólahefðir veita þér gleði?

Hvaða jólahefðir veita þér gleði?