
Frá kjörfundi í Logalandi í Borgarfirði síðastliðið vor. Kjörnefndarkonurnar Elísabet Halldórsdóttir og Jónína Eiríksdóttir töldust hæfar, áttu ekki fjarskylda ættingja eða venslafólk á framboðslistum í Borgarbyggð. Ljósm. Skessuhorn/sþ
Boðað er að breytt verði meingölluðum kosningalögum
{
"name": "core/freeform",
"attributes": [],
"saveContent": "Dómsmálaráðuneytið hefur kynnt í <a href=\"https://samradsgatt.island.is/oll-mal/$Cases/Details/?id=3207\">Samráðsgátt stjórnvalda</a> áform um að endurskoða verði ný kosningalög sem reynst hafa meingölluð. Nú stendur meðal annars til að taka til endurskoðunar ákvæði um hæfi kjörstjórna. Þau hæfisskilyrði gerði sveitarfélögum, sérstaklega þeim fámennari, lífið leitt í aðdraganda sveitarstjórnarkosninga síðasta vor, eins og kom fram í fréttum fjölmiðla á fyrri hluta árs. Í kosningalögum sem tóku gildi í byrjun árs voru m.a. gerðar miklar breytingar á því fyrirkomulagi sem verið hefur á framkvæmd kosninga. Við undirbúning sveitarstjórnakosninga 14. maí sl. komu svo í ljós ýmsir ágallar á nýju lögunum. Voru nokkrir þeirra það alvarlegir að bregðast þurfti við þá þegar og var lögunum breytt í tvígang.\r\n\r\nÞrátt fyrir hina fjölmörgu galla sem nýju kosningalögin fólu í sér voru þau afrakstur víðtæks samráðs á vettvangi hins opinbera. Vinnuhópur Alþingis skilaði niðurstöðum árin 2016 og 2018 og einnig var skipaður starfshópur sem skilaði niðurstöðum í september 2020. Þá var formlega lagt fram frumvarp sem fékk hefðbundna meðferð þingsins, þar sem allir helstu hagsmunaaðilar voru kallaðir að borðinu. Þrátt fyrir þennan mikla undirbúning og yfirlegu samþykkti Alþingi frá sér gölluð lög sem það hefur í þrígang þurft að breyta í snatri til að bregðast við ágöllum. Í raun væri sérstakt rannsóknarefni hvernig Alþingi gat samþykkt frá sér svo gölluð lög sem raun ber vitni.\r\n\r\n<strong>Farið yfir lögin í heild</strong>\r\n\r\nSamkvæmt minnisblaði í Samráðsgáttinni á nú að bregðast við ágöllum nýrra kosningalaga. Endurskoða þarf ákvæði um hæfi kjörstjórna og kjörstjóra, en ákvæðið leiddi til þess að í mörgum kjörstjórnum voru kjörstjórnarmenn vanhæfir og þurftu að víkja úr kjörstjórnum og oft á tíðum gekk erfiðlega að manna kjörstjórnir. Var þetta sérstaklega algengt í minni sveitarfélögum. „Skoða þarf hvort kveða þurfi með skýrari hætti um ýmis atriði er varðar utankjörfundaratkvæðagreiðslu, s.s. varðandi upphafsdag hennar og opnunartíma á kjördag. Einnig þar að skoða hvort breyta eigi ákvæðum um fjölda atkvæðakassa hjá embættum sýslumanna og um flutning þeirra til yfirkjörstjórna o.fl., en ábendingar þess efnis hafa komið frá sýslumönnum. Þá þarf jafnframt að skoða ákvæði sem kveður á um að ytri umslög utankjörfundaratkvæða, svokölluð sendiumslög, séu aðeins merkt með kennitölu og kjördeild, m.a. með hliðsjón af ákvæðum um rafræna kjörskrá. Mikillar óánægju gætt með þetta hjá kjörstjórnum þar sem þær töldu nauðsynlegt að á sendiumslögunum kæmi fram bæði nafn og heimilisfang kjósanda til að unnt væri að forflokka utankjörfundaratkvæði niður á kjördeildir og innan kjördeilda. Var það mat margra yfirkjörstjórna að þetta kallaði á mun meiri vinnu og yki villuhættu,“ segir í minnisblaðinu.\r\n\r\nLoks segir: „Framangreind upptalning er ekki tæmandi, heldur er um að ræða þau atriði sem hvað mest að við undirbúning og framkvæmd kosninganna í maí sl. Fara þarf yfir lögin í heild, styrkja lagaheimildir og breyta ákvæðum ef tilefni er til,“ segir í skjali á Samráðsgátt frá dómsmálaráðuneytinu.",
"innerBlocks": []
}