Í ár eru 100 ár liðin frá stofnun Félags íslenskra hjúkrunarfræðinga. Af því tilefni ætlar stjórn deildar hjúkrunarfræðinga á Akranesi og nágrennis að standa fyrir því að birta greinar eftir hjúkrunarfræðinga í Skessuhorni. Greinarnar verða birtar jafnt og þétt yfir afmælisárið og í þeim munu lesendum fá smá innsýn í þau fjölbreyttu störf og áskoranir sem hjúkrunarfræðingar fást við. Hulda Gestsdóttir hjúkrunarfræðingur á Akranesi ritar:

Verkefnastjóri á heilsugæslunni á Akranesi

“Ég heiti Hulda Gestsdóttir og er hjúkrunarfræðingur. Ég er búsett á Akranesi og starfa sem verkefnastjóri á heilsugæslunni á Akranesi. Ég á unnusta sem heitir Elías Halldór Ólafsson og saman eigum við fjögur börn á aldrinum 10–26 ára. Ég útskrifaðist með BSc. úr hjúkrunarfræðum frá Háskóla Íslands árið 2003, kláraði kennsluréttindanám heilbrigðisgreina frá HÍ árið 2008 og lauk meistaraprófi í hjúkrun árið 2018 frá HÍ. Ég hef að mestu unnið við heilsugæsluhjúkrun á mínum starfsferli en hef unnið öðru hvoru í deildarvinnu og líkað það mjög vel. Í dag starfa ég sem verkefnastjóri á heilsugæslunni á Akranesi og mig langar til að segja ykkur frá því hvað ég geri þar. Starf mitt þar er tvíþætt og felur í sér móttöku og umönnun skjólstæðinga á hjúkrunarstýrðri móttöku og samskipti og umönnun skjólstæðinga í gegnum síma eða fjarhjúkrun um síma.

Hjúkrunarstýrð móttaka

Á heilsugæslunni á Akranesi er starfrækt hjúkrunarstýrð móttaka þar sem hjúkrunarfræðingar, í nánu samstarfi við lækna stöðvarinnar, bera ábyrgð á klínísku mati á heilbrigðisvanda skjólstæðinga og meðferð þeirra. Markmið þjónustunnar er að koma til móts við skjólstæðinga og auðvelda aðgengi að heilbrigðisþjónustu og að forgangsflokka bráðleika einkenna og koma fólki í réttan farveg, hvort heldur sem er með hjúkrunaríhlutun sem þá hjúkrunarfræðingar afgreiða eða tilvísun áfram á lækna stöðvarinnar til læknisfræðilegrar íhlutunar. Það eru ótal verk sem ég framkvæmi í þessu starfi og meðal annars sár- og sárameðferð, blóðþrýstingseftirlit, líkamsmat eins og lungnahlustun, eyrnaskoðun og mat á húð. Ég gef lyf, sprautur, bólusetningar t.d. ferðamannabólusetningar og starfsmannabólusetningar og framkvæmi allskyns rannsóknir eins og hjartalínurit, öndunarpróf og heyrnamælingu. Síðast en ekki síst þá sinni ég andlegri líðan skjólstæðinga og býð upp á fjölskylduviðtöl þegar talin er þörf á því.

Fjarhjúkrun um síma

Í fjarhjúkrun um síma sinni ég skjólstæðingum í gegnum símann þar sem ég greini og forgangsraða bráðleika heilbrigðisvanda, veiti heilbrigðisráðgjöf og vegvísun í heilbrigðiskerfinu og miðla heilbrigðisupplýsingum eins og niðurstöðum rannsókna. Markmið með þjónustunni er að auðvelda aðgengi almennings að heilbrigðisstarfsmanni þar sem ráðleggingar eru veittar um viðeigandi heilbrigðisþjónustu á réttum tíma, á réttum stað og réttri stund. Fjölmargir Skagamenn hafa, undanfarin þrjú ár, nýtt sér fjarhjúkrun um síma og mér hefur borist til eyrna ánægja fólks með þjónustuna. Sjálf er ég mjög ánægð með þjónustuna og hef mikla trú á að það sé hægt að gera stóra góða hluti með þessar tegund af hjúkrun. Ég hef þá trú að við eigum eftir að sjá meira af fjarhjúkrun um síma í framtíðinni, við þurfum bara að vekja athygli á henni, hvað hjúkrunin felur í sér og hugsanlegan ávinning hennar. Í meistaranámi mínu sem ég lauk á síðasta ári framkvæmdi ég rannsókn sem bar heitið; Fjarhjúkrun um síma á Íslandi, inntak starfsins eins og hjúkrunarfræðingar lýsa því; eigindleg lýsandi rannsókn. Þessi rannsókn segir til um hvernig hjúkrunarfræðingar framkvæma fjarhjúkrun um síma, hvað er gott og vel gert og hvað skortir. Mig langar til að setja hér fram ágrip af rannsókninni.

Ágrip rannsóknar um fjarhjúkrun um síma

Fjarhjúkrun um síma (e.telenursing) er ein tegund fjarheilbrigðisþjónustu á Íslandi. Þjónustunni er ætlað að auðvelda almenningi aðgang að heilbrigðisstarfsmanni og sporna gegn óþarfa og rangri notkun á grunnþjónustu og kostnaðarsömum bráðadeildum. Tilgangur rannsóknarinnar er að varpa ljósi á inntak fjarhjúkrunar um síma á Íslandi að mati hjúkrunarfræðinga sem starfa við hana. Rannsóknin er lýsandi eigindleg rannsókn með hálfstöðluðum viðtalsramma. Úrtak er einsleitt tilgangsúrtak, alls 17 hjúkrunarfræðingar sem starfa við fjarhjúkrun um síma og voru þátttakendur þrettán eða 76,5%. Gögnin voru innihaldsgreind og fimm flokkar fundnir sem lýstu því hvað felst í fjarhjúkruninni. Yfirflokkur; að tryggja öryggi. Undirflokkar; 1) beiting vísindalegrar aðferðar; 2) beiting heildrænnar einstaklingshæfðrar nálgunar; 3) þróun á færni í að greina hið óséða; 4) innri og ytri ógnir. Niðurstöður rannsóknarinnar benda til þess að fjarhjúkrun um síma felist fyrst og fremst í því að tryggja öryggi þjónustunnar fyrir skjólstæðinga og hjúkrunarfræðinga í þeim aðstæðum sem þeir eru þegar símtal á sér stað. Hjúkrunarfræðingarnir tryggja öryggi þjónustunnar með því að nota vísindalegar aðferðir hjúkrunar eða hjúkrunarferli sem felur í sér upplýsingasöfnun, greiningu og ráðgjöf. Þeir veita einstaklingshæfða þjónustu og sýna af sér hæfni í listinni að hjúkra þar sem þeir flétta saman eigin hjúkrunarþekkingu, færni og faglegri og persónulegri reynslu við upplýsingar frá skjólstæðingum og eru meðvitaðir um þætti sem geta haft áhrif á öryggi fjarhjúkrunarinnar. Þannig ná hjúkrunarfræðingar að þekkja skjólstæðinginn, byggja upp mynd af honum, gera heildrænt mat á heilbrigðisvanda og veita viðeigandi ráðgjöf.

Rannsóknarniðurstöður gefa hagnýtar upplýsingar um hvað fjarhjúkrun um síma felur í sér, hvers hún krefst af hjúkrunarfræðingum og hvar skórinn kreppir. Niðurstöðurnar geta nýst sem grunnur að umbótum á fjarhjúkrun um síma. Frekari rannsókna er þörf á viðfangsefninu sem og þróunar á gagnreyndum leiðbeiningum og kennsluefni. Greina þarf hvernig nýta má sem best fjarhjúkrun um síma á Íslandi.

Ég vona að mér hafi tekist að gefa ykkur lesendum góðum smá innsýn í starf mitt á heilsugæslunni Akranesi og ég hvet ykkur til að nýta ykkur þjónustu hjúkrunarfræðinga á heilsugæslunni.”

Hulda Gestsdóttir

Hefur trú á að hægt sé að gera stóra hluti með fjarhjúkrun um síma