„Er minnið að gefa sig? Ert þú eða jafnvel einhver sem þér er annt um farinn að gleyma? Endurtekur viðkomandi spurningarnar eða á erfitt með að finna orðin? Ber jafnvel á persónuleikabreytingum? Þessi einkenni og fleiri gætu verið fyrstu vísbendingar um heilabilunarsjúkdóma eins og t.d Alzheimer.“ Þetta kemur fram í tilkynningu frá Alzheimertenglum á Vesturlandi í tilefni þess að alþjóðadagur Alzheimer er 21. september næstkomandi.

Taugahrörnunarsjúkdómur

Alzheimerssjúkdómur er taugahrörnunarsjúkdómur og algengasta orsök heilabilunar. Sjúkdómurinn er algengastur hjá eldra fólki, en yngri einstaklingar geta einnig veikst. Fleiri vísbendingar eru t.d erfiðleikar við algeng viðfangsefni, svo sem innkaup, matargerð o.þ.h. Þá má nefna minnkandi félagsfærni, erfiðleika við að nota einföld orð eða jafnvel setningar rétt og mistúlkun á orðum og gerðum annarra svo eitthvað sé nefnt. Ef grunur kviknar um að einstaklingur sé með heilabilun er fyrsta skref að leita til heimilislæknis sem vísar síðan á viðeigandi sérfræðing sé þess þörf.

Reynir á aðstandendur

Að vera aðstandandi Alzheimersjúklings er bæði krefjandi og erfitt. Það gerir kröfu til fórnfýsi, þolinmæði og umhyggju. Líf þess sem umönnunina veitir breytist alltaf eitthvað og oft það mikið að um algjöra kúvendingu er að ræða. Maki eða barn ber skyndilega alla ábyrgð á velferð og lífi ástvinar síns. Álag, þreyta og svefnleysi eykst hjá aðstandendum samtímis því sem þeir þurfa að glíma við tilfinningalega þætti eins og sorg, sektarkennd og reiði. Rannsóknir hafa leitt í ljós að þessi hópur er í hættu hvað varðar kvíða og þunglyndi. Það er því mikilvægt að aðstandendur eigi kost á stuðningi við að höndla þær sársaukafullu breytingar sem verða á högum þeirra, auk þess sem þeir þurfa að geta hvílst þegar þeir þurfa á því að halda.

Samtökin og starf þeirra

Alzheimersamtökin er félag aðstandenda og áhugamanna um Alzheimersjúklinga og annarra skyldra sjúkdóma og starfar um land allt. Á heimasíðuðu samtakanna www.alzhemer.is er hægt að finna margvíslegar upplýsingar fyrir aðstandendur og aðra um sjúkdóminn og einnig þá þjónustu sem samtökin bjóða upp á. Undanfarin ár hafa samtökin einnig unnið að uppbyggingu tenglanets á landsbyggðinni. Tenglar Alzheimersamtakanna eru nú starfandi á 14 stöðum á landinu og unnið er að frekari þéttingu netsins. Hlutverk tengla er að vinna að hagsmunamálum fólks með heilabilun og aðstanda þeirra, koma á tengslum milli fólks með heilabilunarsjúkdóma og/eða aðstandenda auk þess að styðja, upplýsa og fræða um Alzheimer og áhrif þess á daglegt líf fólks. Tilgangur þess starfs sem tenglar sinna er auk þess að miðla upplýsingum m.a að mæta þörf sem er til staðar á hverjum stað, auka umræðu um heilabilunarsjúkdóma og draga úr fordómum og þekkingarleysi. Ásamt tenglum á landsbyggðinni standa samtökin fyrir fundum víðsvegar um landið og eru þeir auglýstir sérstaklega á hverjum stað fyrir sig.

Tenglar á Vesturlandi

Tenglar á Akranesi eru: Laufey Jónsdóttir laufey.jonsdottir@akranes.is 899-3059 og Heiðrún Janusardóttir heidrun.janusardottir@gmail.com 867-1075

Tenglar í Borgarnesi eru: Guðný Bjarnadóttir gudny75@simnet.is 869-7522 og Ólöf S. Gunnarsdóttir olofsoffia@gmail.com 867-9704.

Tengill í Grundafirði er: Agnes Sif Eyþórsdóttir agnes.eythorsdottir@hve.is 865-2785

Tengill í Snæfellsbæ er: Snæbjörn Aðalsteinsson snabbi12@gmail.com 865-7490

Tengill í Stykkishólmi er: Guðrún Magnea m.magnea@gmail.com 849-2486

mm

Alzheimersamtökin og tenglar félagsins á Vesturlandi